ادبیات فارسی تاجیکی

ادبستان شعر و هنر

ادبیات فارسی تاجیکی

اصطلاح فارسی تاجیکی،اصطلاحی است کمابیش جدید در ادبیات شناسی که نخستین بار "صدرالدین عینی "برای بیان مفهوم ادبیات کلاسیک فارسی قرن های ۹ تا ۱۵ میلادی به کار برد.این اصطلاح در ۱۹۲۰ تا ۱۹۳۰ میلادی در ادبیات شناسی شوروی پیدا شد.در هیچ یک از آثار خطی یا چاپی تا انقلاب اکتبر ۱۹۲۷ میلادی روسیه و تاسیس جمهوری شوروی سوسیالیستی تاجیکستان،در ظاهر اصطلاح "ادبیات فارس _ تاجیک "دیده نمی شود.تا این زمان در حوزه ی های ادبی مردم ایران و فرارود و هند و پاکستان،تنها اصطلاح ادبیات فارسی به کار می رفته است و همه ی اقوام این کشورها بدین نام افتخار می کردند.

در سال های ۱۹۲۰ و۱۹۳۰ میلادی،دانشمندان تاجیک به رهبری"عینی"،در پاسخ به ضرورت زمان،اصطلاح "ادبیات فارس _ تاجیک" را به ادبیات  و ادبیات شناسی شوروی وارد کردند و علتش ان بود که پس از آن که دولت بخارا به دست بلشویک ها در سال ۱۹۲۰ سقوط کرد و فرارود(ماوراءالنهر)به چند جمهوری به نام های ترکمنستان،قرقیزستان،ازبکستان و قزاقستان تقسیم گردید ،موجودیت قومی تاجیکان از سوی مسکو مورد غفلت قرار گرفت.در آن روزها که هجوم فرهنگی بر ضد تاجیکان و جمهوری نو بنیاد آن به شدت جریان داشت،صدرالدین عینی،پا پیش گذاشت و برای رویارویی با تهمت و تهاجم دشمن،اصطلاح "ادبیات فارس _ تاجیک"را وارد ادبیات کرد.وی نشان داد که ادبیات کلاسیکی که در قرن ۹ تا ۱۵ میلادی به زبان فارسی دری آفریده شده و در دنیا به نام ادبیات فارسی مشهور است در واقع زاده ی دیار تاجیکان _ به ویژه بخارا _ بوده و پایه ی این کاخ شکوهمند را"رودکی سمرقندی"و ده ها تن از هم میهنان و هم روزگاران او گذاشته اند.

البته عینی به هیچ وجه تاجیک را از فارسی جدا نمی دانست و این دو وازه را مترادف یکدیگر می شمرد.این اصطلاح که مشترک بودن ادبیات کلاسیک قرن ۹ تا ۱۶ مردم تاجیک و ایران را می رساند نه تنها در حوزه های ادبی شوروی مورد استقبال قرار گرفت،بلکه در خارج از آن نیز پذیرفته شد و در خود ایران هم برخی از ادیبان برجسته به دفاع از آن پرداختند.به اعتقاد برخی پژوهشگران چون پس از قرن شانزدهم میلادی در نتیجه ی جدا شدن مرزهای دولتی و شدت یافتن اختلاف های مذهبی،روابط فرهنگی و اقتصادی میان ایران و فرارود(ماوراءالنهر)سست و تا اندازه ای گسسته گردید و وحدت سیاسی آن ها از میان رفت،حیات فرهنگی و ادبی در این سرزمین ها رفته رفته از یکدیگر استقلال پیدا کرد و دو ادبیات مستقل،یعنی ادبیات فارسی و ادبیات تاجیکی شکل گرفت و جریان یافت.

بنابراین تفاوت زبان کنونی فارسی و تاجیکی از لحاظ ریشه و منشا نیست بلکه نتیجه ی سرنوشت تاریخی متفاوتی است که گریبان گیر مردم پارسی زبان ایران و آسیای مرکزی از آغاز سال های پایانی قرون وسطی شده است.اختلاف میان زبان کنونی فارسی و تاجیکی ناچیز است و به هیچ وجه مربوط به مبانی دستوری و ذخیره اصلی لغوی نیست و در واقع فارسی و تاجیکی هر دو گویش های نوین زبان ادبی واحدی هستند که عرفاً فارسی کلاسیک نامیده می شود . تاجیکان آن را ادبیات فارس_تاجیک می نامند.


http://s1.picofile.com/file/6894930580/ophujdftrh_tggh.gif  واژگان کلیدی:ادبیات تاجیکی،زبان تاجیک،مقاله ای درباره ی زبان تاجیکستانی،مطلبی پیرامون چگونگی پیدایش ادبیات تاجیکستان،تفاوت زبان فارسی ایرانی و زبان تاجیکی،زبان فارسی تاجیکی،زبان فارسی تاجیکستان.

دیدگاه ها برای این مطلب


نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی